Καταστατικό Σωματείου: Το καταστατικό πρέπει να περιέχει απαραίτητα τα εξής στοιχεία: Σκοπός: Σκοπός του σωματείου μπορεί να είναι οποιοσδήποτε μη κερδοσκοπικός σκοπός αρκεί να είναι νόμιμος και σύμφωνος με τα χρηστά ήθη. Μπορεί να είναι γενικός σκοπός (π.χ. σύσταση σωματείου με σκοπό την αλληλεγγύη μεταξύ των μεταναστών που έρχονται στην Ελλάδα από μία συγκεκριμένη χώρα) ή ειδικός (π.χ. η διεξαγωγή μαθημάτων κάποιας γλώσσας). Η διατύπωση του σκοπού είναι σημαντική, γιατί δεσμεύει τις δράσεις του σωματείου. Αν το σωματείο θέλει να προβεί σε νόμιμη δράση εκτός του σκοπού του πρέπει να κάνει τροποποίηση του καταστατικού. Για το λόγο αυτό είναι ιδανικό να δηλώνεται ένας γενικός σκοπός και να δίνονται ενδεικτικά συγκεκριμένες δραστηριότητες που εξυπηρετούν το γενικό σκοπό. Επωνυμία: Η επωνυμία είναι το όνομα που χρησιμοποιεί το σωματείο προς τους τρίτους. Πρέπει να σημειωθεί ότι οι όροι σωματείο, σύλλογος, ένωση, αδελφότητα κλπ. είναι ταυτόσημοι. Έδρα του σωματείου: Απαιτείται η αναγραφή ενός τόπου, συνηθέστερα του δήμου όπου λειτουργεί το σωματείο και όχι η αναγραφή συγκεκριμένης διεύθυνσης ως έδρας του σωματείου. Είναι βέβαια διαφορετικό ότι για την απόκτηση ΑΦΜ και γενικά για φορολογικούς σκοπούς η έδρα του σωματείου θα πρέπει να είναι σε συγκεκριμένη διεύθυνση, όπου λειτουργούν τα γραφεία ή ο χώρος συγκέντρωσης των μελών του σωματείου. Μέλη του σωματείου: Το καταστατικό θα πρέπει να περιέχει διατάξεις για τους όρους εισόδου, αποχώρησης και αποβολής των μελών καθώς και για τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις τους. Η είσοδος νέων μελών στο σωματείο δεν μπορεί να αποκλεισθεί, εφόσον πληρούνται τα κριτήρια που έχει θέσει το καταστατικό (π.χ. καταγωγή από ορισμένη περιοχή, συμμετοχή σε συγκεκριμένη κοινωνική ομάδα κλπ.) σύμφωνα με τους σκοπούς αυτού. Το καταστατικό δεν μπορεί να αποκλείει αυθαίρετα κατηγορίες ατόμων ή μεμονωμένα άτομα, εκτός κι αν ο αποκλεισμός δικαιολογείται από τους σκοπούς του. Μπορούν να τεθούν όροι για την είσοδο νέου μέλους (τέλη εγγραφής, δοκιμαστική περίοδος κλπ.), που όμως δεν μπορούν να καθιστούν αδύνατη την είσοδο νέων μελών. Η είσοδος νέων μελών γίνεται συνήθως με αίτηση την οποία εξετάζει το Διοικητικό Συμβούλιο και αποφασίζει για την αποδοχή ή την απόρριψή της. Η αποχώρηση από το σωματείο είναι καταρχήν ελεύθερη, αλλά δεν απαλλάσσει το μέλος από τις έως τότε υποχρεώσεις του (π.χ. υποχρέωση καταβολής εισφορών ή συνδρομής). Σε κάθε περίπτωση δεν πρέπει ο αριθμός των μελών του σωματείου να γίνει μικρότερος από δέκα (10) άτομα, διότι αυτό συνεπάγεται τη διάλυση του σωματείου. Η αποβολή μέλους μπορεί να γίνει σε περιπτώσεις που το μέλος δρα ενάντια ή εμποδίζει την εκπλήρωση των σκοπών του σωματείου, ή δεν συμμορφώνεται προς τις αποφάσεις της διοίκησης. Το καταστατικό συνήθως αποφασίζει για το όργανο που αποφασίζει για την επιβολή των πειθαρχικών ποινών σε βάρος μέλους ή για την αποβολή του. Σκόπιμη κρίνεται συνήθως η πρόβλεψη διάταξης για αυτοδίκαιη αποχώρηση από το σωματείο του μέλους που αναχωρεί στο εξωτερικό ή που δεν συμμετέχει σε συνεδριάσεις των οργάνων του σωματείου επί μακρόν, με δυνατότητα ελεύθερης επανεγγραφής του. Πόροι: Το καταστατικό ορίζει τους πόρους του σωματείου που γίνονται δεκτοί, οι οποίοι είναι συνήθως οι εισφορές των μελών του, δωρεές και χορηγίες ιδιωτών (μελών του ή μη). Εφόσον είναι επιθυμητό, μπορεί να προβλεφθεί και η δυνατότητα επιχορήγησης από κρατικούς φορείς ή το Δημόσιο, όρος που συνήθως απαιτείται για την καταβολή τέτοιας επιχορήγησης. Αντιπροσώπευση: Το καταστατικό ορίζει επίσης και τα όργανα που το εκπροσωπούν, τόσο ενώπιον των δικαστηρίων όσο και εξωδικαστικά (π.χ. στην υπογραφή μιας σύμβασης). Συνήθως το σωματείο εκπροσωπείται από ολιγομελές όργανο (Διοικητικό Συμβούλιο) που αναθέτει σε συγκεκριμένα μέλη του (Πρόεδρος, Γεν. Γραμματέας, Ταμίας κλπ.) την εκπροσώπηση του σωματείου. Για την εκπροσώπηση του σωματείου δεν απαιτούνται τα συγκεκριμένα μέλη ή και μη μέλη του σωματείου (εφόσον το προβλέπει το καταστατικό) να πληρούν ιδιαίτερες προϋποθέσεις. Στο πλαίσιο αυτό δεν ελέγχεται ούτε η νομιμότητα της διαμονής αυτών στην Ελλάδα, η οποία όμως ίσως είναι αναγκαία για την εκπροσώπηση του σωματείου ενώπιον δημοσίων αρχών, ενόψει της γενικής απαγόρευσης συναλλαγής δημοσίων αρχών με μη νόμιμα διαμένοντες στη χώρα υπηκόους τρίτων χωρών. Διοίκηση σωματείου: Το καταστατικό θα πρέπει να ορίζει τα όργανα της διοίκησης του σωματείου, τους όρους με τους οποίους καταρτίζεται και λειτουργεί η διοίκηση, καθώς και τους όρους με τους οποίους παύονται τα μέλη της διοίκησης. Συνήθως τη διοίκηση του σωματείου αναλαμβάνει ολιγομελές όργανο (Διοικητικό Συμβούλιο – Εκτελεστική Επιτροπή – Διοικούσα Επιτροπή) το οποίο υλοποιεί τις αποφάσεις του ανώτατου οργάνου του σωματείου, που είναι η συνέλευση των μελών, και ταυτόχρονα εκπροσωπεί το σωματείο στις σχέσεις του προς τους τρίτους. Το καταστατικό ορίζει τον τρόπο ανάδειξης του διοικητικού συμβουλίου και ειδικότερα: τη θητεία του, τη διαδικασία εκλογής του, τη συχνότητα των τακτικών συνεδριάσεών του και τον τρόπο σύγκλησης των τακτικών και εκτάκτων συνελεύσεών του, την επίτευξη απαρτίας στις συνεδριάσεις του, την ψηφοφορία μεταξύ των μελών του, τον αριθμό των μελών του καθώς και τις αρμοδιότητες των μελών του. Το καταστατικό ορίζει επίσης τους όρους με τους οποίους παύονται τα μέλη της διοίκησης του σωματείου. Σε κάθε περίπτωση η Γενική Συνέλευση διατηρεί το δικαίωμα παύσης των μελών της διοίκησης για σπουδαίους λόγους. Γενική Συνέλευση των μελών: Η Γενική Συνέλευση των μελών είναι το ανώτερο όργανο του σωματείου και έχει γενική αποφασιστική αρμοδιότητα για κάθε θέμα του σωματείου. Το καταστατικό ορίζει τους όρους σύγκλησης της Γενικής συνέλευσης των μελών του: κάθε πότε γίνεται η τακτική συνέλευση, πώς συγκαλείται και από ποιό όργανο, πόσα μέλη πρέπει να είναι παρόντα για να επιτυγχάνεται απαρτία, ποια πλειοψηφία είναι απαραίτητη για τη λήψη των αποφάσεων και τον τρόπο ψηφοφορίας των μελών της. Συχνά προβλέπεται ότι στις ψηφοφορίες λαμβάνουν μέρος μόνο τα μέλη που έχουν τακτοποιήσει τις οικονομικές τους υποχρεώσεις προς το σωματείο (ταμειακά εντάξει μέλη). – Το καταστατικό μπορεί να προβλέπει την ύπαρξη και άλλων οργάνων του σωματείου, πέραν των παραπάνω, χωρίς να είναι αναγκαίο κατά νόμο. Συχνά προβλέπεται η ύπαρξη ενός εποπτικού οργάνου, της εξελεγκτικής επιτροπής, η οποία είναι αρμόδια για τον έλεγχο και την εποπτεία της οικονομικής και ταμειακής διαχείρισης από το Διοικητικό Συμβούλιο. Ενίοτε επίσης προβλέπεται πειθαρχικό συμβούλιο το οποίο είναι αρμόδιο να αποφασίζει για την σύμφωνη ή μη δράση ενός μέλους με το σκοπό του σωματείου και να επιβάλλει πειθαρχικές ποινές. Τροποποίηση καταστατικού Το καταστατικό ορίζει επίσης τους όρους με τους οποίους τροποποιείται. Σε κάθε περίπτωση για την τροποποίηση των όρων του καταστατικού απαιτείται η παρουσία των μισών τουλάχιστον μελών και η πλειοψηφία των ¾ των παρόντων. Για δε τη μεταβολή των σκοπών του σκοπών του σωματείου, απαιτείται η συναίνεση όλων των μελών του. Θα πρέπει να σημειωθεί ότι για κάθε τροποποίηση του καταστατικού του σωματείου απαιτείται η τήρηση της ίδιας διαδικασίας με την ίδρυση αυτού, με την έκδοση δικαστικής απόφασης (διαταγής) για την έγκριση των τροποποιήσεων αυτού και την εγγραφή του νέου τροποποιημένου καταστατικού, το οποίο καταχωρείται για δημοσίευση κωδικοποιημένο στο βιβλίο σωματείων του αρμόδιου Πρωτοδικείου.   Βιβλία του σωματείου: Το σωματείο τηρεί συνήθως: Βιβλίο μελών, όπου καταχωρούνται τα μέλη του σωματείου, καθώς και η τήρηση των ταμειακών τους υποχρεώσεων, που είναι συνήθης όρος για τη συμμετοχή τους στα όργανα του σωματείου. Βιβλία πρακτικών των συνεδριάσεων του Διοικητικού Συμβουλίου και των Γενικών Συνελεύσεων των μελών. Από τα ανωτέρω βιβλία συνήθως εξάγονται αντίγραφα αυτών, τα οποία εφόσον βεβαιωθεί η γνησιότητά τους από τα όργανα που είναι αρμόδια κατά το καταστατικό για την τήρηση των βιβλίων (συνήθως ο Πρόεδρος μαζί με το Γενικό Γραμματέα), χρησιμοποιούνται και γίνονται αποδεκτά από κάθε δημόσια αρχή. Τα ως άνω βιβλία δύναται να ελέγχει η αρμόδια Περιφέρεια, η δε μη τήρηση αυτών είναι δυνατόν να επισύρει διοικητικές κυρώσεις.   Απόκτηση ΑΦΜ, έναρξη φορολογικής δραστηριότητας Το σωματείο εφόσον αποκτήσει νομική προσωπικότητα μπορεί να αποκτήσει ΑΦΜ, με σκοπό να διενεργήσει οποιαδήποτε επιτρεπτή κατά νόμο συναλλαγή (άνοιγμα και τήρηση τραπεζικού λογαριασμού, μίσθωση ή αγορά χώρων λειτουργίας του, σύναψη συμβάσεων, πρόσληψη προσωπικού κλπ.). Καταρχήν το σωματείο δεν χρειάζεται να κάνει έναρξη δραστηριότητας στην ΔΟΥ. Πλην όμως αν επιθυμεί να ασκήσει δραστηριότητα από την οποία αποκομίζει έσοδα (έκδοση εντύπων – είσπραξη διαφημιστικών εσόδων – διοργάνωση εκδηλώσεων με εισιτήριο κλπ.), θα πρέπει να ρωτηθεί φοροτέχνης – λογιστής για την ανάγκη έναρξης δραστηριότητας και τήρησης φορολογικών βιβλίων και στοιχείων. Για την είσπραξη των συνδρομών και τυχόν προσφορών των μελών του ή τρίτων προς αυτό και τυχόν πληρωμή δαπανών λειτουργίας του, μπορεί να λειτουργεί με θεωρημένα μπλοκ αποδείξεων είσπραξης και πληρωμής, τα οποία αφού αριθμηθούν και σφραγισθούν με τη σφραγίδα του σωματείου θεωρούνται από την αρμόδια Περιφερειακή Ενότητα. ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΕΣ – ΤΡΙΤΟΒΑΘΜΙΕΣ ΕΝΩΣΕΙΣ: Τα παραπάνω αφορούν σε σωματεία πρωτοβάθμιας οργάνωσης. Ωστόσο, είναι δυνατόν δύο ή περισσότερα σωματεία (και πιο συγκεκριμένα οι διοικήσεις τους) να συμφωνήσουν να οργανωθούν σε δευτεροβάθμιο επίπεδο και να σχηματίσουν μία δευτεροβάθμια ένωση – ομοσπονδία. Σε αυτήν την περίπτωση τα πρωτοβάθμια σωματεία – μέλη της ομοσπονδίας διατηρούν την οικονομική και διοικητική τους αυτοτέλεια και συνεργάζονται προς την επίτευξη των κοινών στόχων τους. Ομοίως οι δευτεροβάθμιες ενώσεις μπορούν να συγκροτήσουν τριτοβάθμιες ενώσεις – συνομοσπονδία. Δεν υπάρχουν ειδικότερες διατάξεις περί ίδρυσης και λειτουργίας δευτεροβάθμιων ή και τριτοβάθμιων οργανώσεων από μη κερδοσκοπικά (πολιτιστικά) σωματεία και δευτεροβάθμιες ενώσεις αυτών, γι αυτό ισχύουν όσα αναφέρθηκαν και για τα πρωτοβάθμια σωματεία, με τις απαραίτητες τροποποιήσεις που αφορούν στη μορφή τους (ιδίως η Γενική Συνέλευση θα πρέπει να περιλαμβάνει όρους για την αντιπροσώπευση των πρωτοβάθμιων σωματείων με σύστημα εκλογής αντιπροσώπων). Υπάρχει αμφισβήτηση περί του αν για την ίδρυση δευτεροβάθμιας ή και τριτοβάθμιας οργάνωσης απαιτείται και πάλι η απόφαση για ίδρυση από 20 τουλάχιστον πρόσωπα (νομικά ή και φυσικά πρόσωπα). Υποστηρίζεται πάντως στη θεωρία, αλλά γίνεται και δεκτό στην πράξη ότι ένωση σωματείων (ομοσπονδία – συνομοσπονδία) μπορούν να ιδρύσουν δύο ή και περισσότερα σωματεία – νομικά πρόσωπα.

Διάλυση-Λύση: Τα καταστατικό ορίζει πότε επέρχεται διάλυση του σωματείου. Ο νόμος επιτάσσει συγκεκριμένους όρους με βάση τους οποίους επέρχεται η διάλυση του σωματείου: Α. Μείωση του αριθμού των μελών του σωματείου σε λιγότερα από 10 μέλη Β. Απόφαση της Γενικής Συνέλευσης των μελών Γ. Δικαστική απόφαση, αν το ζητήσει το διοικητικό συμβούλιο ή το 1/5 των μελών του ή η εποπτεύουσα αρχή για τους εξής λόγους: αν ο αριθμός των μελών του έχει μειωθεί τόσο ώστε να μην μπορεί να αναδειχθεί διοίκηση και γενικά αν έχουν επέλθει τέτοιες αλλαγές στο σωματείο ώστε να μην μπορεί αυτό να λειτουργήσει όπως προβλέπει το καταστατικό του, αν ο σκοπός του σωματείου έχει εγκαταλειφθεί ή εκπληρωθεί, ή αν το σωματείο έχει παρεκτραπεί από τον αρχικό καταστατικό του σκοπό ή αυτός έχει γίνει παράνομος, ανήθικος ή αντίθετος προς τη δημόσια τάξη. Σε κάθε περίπτωση το καταστατικό μπορεί να προβλέπει και άλλους λόγους διάλυσής του. Μπορεί π.χ. να προβλέπει ότι διαλύεται εντός ορισμένου χρονικού διαστήματος. Η διάλυση του σωματείου, πάντως, πρέπει και αυτή να εγγραφεί στο ειδικό βιβλίο όπου έχει καταχωρηθεί το σωματείο. Μετά τη διάλυση του σωματείου συνήθως προβλέπεται ότι η τελευταία Γενική συνέλευση των μελών αποφασίζει για την τύχη της περιουσίας του, η οποία δεν μπορεί να διανεμηθεί μεταξύ των μελών του.   Διαδικασία Με απόφαση του πολυμελούς πρωτοδικείου της έδρας του το σωματείο μπορεί να διαλυθεί, αν το ζητήσει η διοίκηση του ή το ένα πέμπτο των μελών του ή η εποπτεύουσα αρχή, στις ακόλουθες περιπτώσεις (ΑΚ 105): (α) αν από οποιαδήποτε αιτία, και ιδίως επειδή μειώθηκε ο αριθμός των μελών του, είναι αδύνατο να αναδειχθεί διοίκηση ή γενικά να εξακολουθήσει να λειτουργεί ίο σωματείο σύμφωνα με το καταστατικό· (β) αν ο σκοπός του σωματείου εκπληρώθηκε ή αν εξαιτίας μακρόχρονης αδράνειας συνάγεται ότι ο σκοπός του έχει εγκαταλειφθεί, και (γ) αν το σωματείο ήδη επιδιώκει σκοπό διαφορετικό από εκείνον που καθορίζει το καταστατικό ή αν ο σκοπός ή η λειτουργία του σωματείου έχουν καταστεί παράνομοι ή ανήθικοι ή αντίθετοι στη δημόσια τάξη. Ειδικά η διάλυση αστικού συνεταιρισμού προκαλείται με σχετική καταχώριση στο μητρώο συνεταιρισμών που τηρείται στο ειρηνοδικείο της έδρας του, αν συντρέξει ένας από τους ακόλουθους λόγους: α) αν τα μέλη του μειωθούν κάτω των 10, ή κάτω των 65 προκειμένου για καταναλωτικούς συνεταιρισμούς, β) όταν λήξει ο χρόνος διάρκειας του που ορίζει το καταστατικό και δεν αποφασίστηκε η παράταση του από τη γενική συνέλευση, γ) αν το αποφασίσει η γενική συνέλευση και δ) αν κηρυχθεί σε πτώχευση (10 § 1 ν. 1667/1986).

ΣΥΣΤΑΣΗ ΣΩΜΑΤΕΙΟΥ Για την ίδρυση (σύσταση) ενός σωματείου απαιτούνται: Τουλάχιστον 20 άτομα, ανεξαρτήτως υπηκοότητας και νομιμότητας διαμονής. Τα άτομα αυτά είναι τα ιδρυτικά μέλη του σωματείου. Τα ιδρυτικά μέλη του σωματείου συντάσσουν ιδρυτική πράξη, με την οποία αποφασίζουν την ίδρυση του σωματείου, τη λειτουργία του με συγκεκριμένο καταστατικό και την εκλογή προσωρινής διοίκησης, η οποία θα το…. εκπροσωπεί έως την αναγνώρισή του από το Δικαστήριο. Το σωματείο αποκτά νομική προσωπικότητα από την εγγραφή στο βιβλίο σωματείων του Πρωτοδικείου της έδρας του, που διατάσσεται με δικαστική απόφαση (διαταγή), μετά την έγκριση και την αναγνώριση του καταστατικού λειτουργίας του. Η ιδρυτική πράξη του σωματείου, μαζί με το καταστατικό λειτουργίας του υπογράφονται από τα ιδρυτικά μέλη του σωματείου (απαιτείται τουλάχιστον ονοματεπώνυμο, διεύθυνση κατοικίας και υπογραφή αυτών) και μαζί με πίνακα μελών της προσωρινής διοίκησής του, προσκομίζονται από δικηγόρο στο αρμόδιο Δικαστήριο που ζητεί με αίτηση των μελών της προσωρινής διοίκησης του υπό ίδρυση σωματείου την κατά νόμο έγκριση του καταστατικού και αναγνώρισή του. Ο έλεγχος που γίνεται από το Δικαστήριο όσον αφορά στο σκοπό του σωματείου είναι έλεγχος μόνο νομιμότητας και όχι σκοπιμότητας, που σημαίνει ότι ελέγχεται κατά πόσο ο σκοπός βρίσκεται στο πλαίσιο του νόμου. Το Δικαστήριο μπορεί να αρνηθεί τη σύσταση του σωματείου, μόνο αν ο σκοπός του αντίκειται στα χρηστά ήθη και τη δημόσια τάξη. Εφόσον η αίτηση γίνει δεκτή, με διαταγή του ο αρμόδιος Ειρηνοδίκης διατάσσει τη διενέργεια των κατά νόμο δημοσιεύσεων (συνήθως σε μία καθημερινή εφημερίδα της Περιφερειακής Ενότητας του τόπου της έδρας του σωματείου και στο Δελτίο Δικαστικών Δημοσιεύσεων του Ταμείου Νομικών). Η άνω δικαστική απόφαση (διαταγή) επιδίδεται στην αρμόδια Περιφερειακή Ενότητα. Το καταστατικό του σωματείου επικυρώνεται από τον Ειρηνοδίκη, και αφού κοινοποιηθεί στον Εισαγγελέα Πρωτοδικών, κατατίθεται στο αρχείο του Πρωτοδικείου του τόπου της έδρας του σωματείου, όπου αφού ελεγχθεί η τήρηση των κατά νόμο δημοσιεύσεων και κοινοποιήσεων, εγγράφεται στο βιβλίο σωματείων, λαμβάνοντας αριθμό συστάσεως, ο οποίος μαζί με το έτος ιδρύσεως, συνηθίζεται να αναγράφεται μαζί με την επωνυμία στη σφραγίδα του σωματείου. ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΣΥΣΤΑΣΗΣ Για την ίδρυση κάθε σωματείου από τα παραπάνω ισχύουν κάποιοι γενικοί κοινοί κανόνες. Τα βασικά βήματα που θα χρειαστεί να κάνουν οι ενδιαφερόμενοι είναι τα εξής: Αρχικά , θα χρειαστούν 20 ενήλικα μέλη. Κατ’ εξαίρεση, τα επαγγελματικά (συνδικαλιστικά) σωματεία, μπορεί να έχουν ως ιδρυτικά μέλη και ανήλικους που εργάζονται νόμιμα. Τα είκοσι αυτά μέλη, που ονομάζονται ιδρυτικά, συγκεντρώνονται και συντάσσουν το καταστατικό του σωματείου τους και την ιδρυτική πράξη αυτού, τα οποία υπογράφονται από όλα τα μέλη. Ταυτόχρονα, ορίζουν κάποιους από αυτούς ως προσωρινή διοίκηση, που σκοπό έχει να διεκπεραιώσει αυτά που χρειάζονται για τη νόμιμη σύσταση του σωματείου. Το καταστατικό πρέπει να περιλαμβάνει, κατ’ ελάχιστο, όσα ο Αστικός Κώδικας ορίζει για το περιεχόμενό του (επωνυμία, έδρα, σκοπός κλπ) Ειδικά για τα επαγγελματικά σωματεία, η προσωρινή διοίκηση πρέπει να απαρτίζεται από τουλάχιστον 5 άτομα. Στη συνέχεια, καταθέτουν το καταστατικό, την ιδρυτική πράξη και τον κατάλογο των μελών της προσωρινής διοίκησης (εφόσον αυτή έχει γίνει σε ξεχωριστό έγγραφο), στο αρμόδιο κατά τόπο και καθ΄ ύλη δικαστήριο. Ο αρμόδιος δικαστής , αφού ελέγξει ότι όλα έχουν γίνει τυπικά νόμιμα, επικυρώνει το καταστατικό και διατάσσει τη δημοσίευση της περίληψής του στον Τύπο και στο Δελτίο Δικαστικών Δημοσιεύσεων του Ταμείου Νομικών καθώς και την εγγραφή του σωματείου στα βιβλία σωματείων του Πρωτοδικείου. Σε κάποιες περιπτώσεις πρέπει η απόφαση να κοινοποιηθεί και στον Περιφερειάρχη (πρώην Νομάρχη-αφορά αθλητικά Σωματεία). Το σωματείο αποκτά νομική προσωπικότητα, δηλαδή «γεννιέται» με την καταχώρισή του στα βιβλία του Πρωτοδικείου. Το εγκεκριμένο καταστατικό κοινοποιείται στον αρμόδιο κατά τόπο Εισαγγελέα και κατατίθεται στο αρχείο του αρμόδιου κατά τόπο Πρωτοδικείου. H διαδικασία που περιγράφεται πιο πάνω (εκτός από το στάδιο της ιδρυτικής πράξης) πρέπει να ακολουθείται και κάθε φορά που γίνεται τροποποίηση του καταστατικού του σωματείου. Τέλος, σύμφωνα με τις διατάξεις του ν. 4055/2012, για τη σύσταση σωματείου, την τροποποίηση καταστατικού σωματείου και τη διάλυση σωματείου, αρμόδιος είναι ο Ειρηνοδίκης της περιφέρειας που έχει έδρα το σωματείο. Οι απαιτούμενες ενέργειες για τη διαδικασία τροποποίησης καταστατικού σωματείου είναι οι εξής: Κατάθεση αίτησης στο Ειρηνοδικείο –Τμήμα Εκουσίας δικαιοδοσίας (από δικηγόρο). Μαζί με τα σχετικά δικόγραφα κατατίθενται τα εξής έγγραφα:

• Πρακτικό Γενικής Συνέλευσης του σωματείου για την απόφαση της τροποποίησης του καταστατικού

 

• ισχύον καταστατικό

 

• τροποποιημένο (και συνήθως κωδικοποιημένο )καταστατικό

 

• πίνακας μελών του Διοικητικού Συμβουλίου του σωματείου

 

• Πιστοποιητικό του αρμόδιου κατά τόπο Πρωτοδικείου και του Ειρηνοδικείου περί μεταβολών του σωματείου.

Ο αρμόδιος ειρηνοδίκης εκδίδει διάταξη, με την οποία διατάσσεται η τροποποίηση του σωματείου και η εγγραφή αυτής στα βιβλία του αρμόδιου Πρωτοδικείου.   Η διάταξη αυτή επιδίδεται με δικαστικό επιμελητή στον αρμόδιο κατά τόπο Εισαγγελέα ή και στην κατά τόπο αρμόδια Περιφέρεια (αν πρόκειται για αθλητικό σωματείο-Διεύθυνση Αθλητισμού Περιφέρειας)   Επίσης, περίληψη της τροποποίησης του καταστατικού δημοσιεύεται στο Δελτίο Δικαστικών Δημοσιεύσεων του Ταμείου Νομικών και σε μία εφημερίδα ημερήσιας τοπικής κυκλοφορίας.